Orgaandonatie is de eerste stap in de transplantatie.
Het is een van de mooiste gebaren van solidariteit, omdat het de dood overstijgt.

 photo Reborn-to-be-alive-def_zpsbjbpsbqk.jpgIedereen gaat ooit dood, dat is zeker. Maar wat is er mooier dan de verzoening van een sterfgeval met een teken van solidariteit? Je eigen dood inzetten voor het leven van anderen, dat is het unieke gebaar van orgaandonatie.

De eerste succesvolle orgaantransplantatie vond plaats in 1954. Nu is de transplantatiegeneeskunde slachtoffer van haar eigen succes. De ingreep wordt steeds veiliger en kan zonder groot risico een leven redden. Meer en meer mensen komen in aanmerking voor een transplantatie. Het aantal beschikbare Donororganen blijkt echter onvoldoende.

De kans dat je ooit een orgaan nodig hebt is acht keer groter dan de kans dat je ooit zelf kan doneren. Hoe komt dat? De belangrijkste orgaandonoren zijn hersendode patiënten. Slechts in twee procent van de sterfgevallen is er sprake van hersendood. In zo goed als alle andere gevallen lopen de organen onherstelbare schade op en zijn ze niet meer bruikbaar voor transplantatie.

In de zeldzame gevallen dat iemand donor kan zijn, duikt er een nieuwe moeilijkheid op. Volgens de Belgische wet is ieder van ons automatisch donor, tenzij men zelf kenbaar maakte dit niet te willen. In de praktijk overleggen artsen, in tijden van rouw en verlies, met de naaste familie. Het immense verdriet maakt het niet makkelijk om in te stemmen met orgaandonatie. Eén op zes families weigert. Het is dus belangrijk van elkaar te weten hoe men staat tegenover donatie. De naaste familie hoeft dan op zo’n moment niet zelf te beslissen, maar kan de beslissing respecteren.

Sommige mensen vinden het donorschap een onbehaaglijk idee. Vaak is dit gevoel gebaseerd op misverstanden. Men beweert wel eens dat het medische team de strijd vlugger zal opgeven als iemand een mogelijke donor is: dat is niet zo. Men vreest dat het wegnemen van de organen met weinig respect gebeurt: dat klopt niet. Men hoort dat organen worden verkocht voor grote sommen: dat is verboden. Anderen denken dat ze niet in aanmerking komen voor het donorschap omdat ze te oud of te ziek zijn. Ook dat is een misvatting.

Wist je dat een potentiële orgaandonoren door drie onafhankelijke artsen (dus artsen die niets met u of het ziekenhuis te maken hebben) hersendood verklaard moet worden.

In België is iedereen volgens de wet kandidaat-donor, men heeft het wel eens over het principe van veronderstelde instemming. Niettemin kan iedereen zich bij de dienst burgerzaken van de eigen woonplaats registreren als orgaandonor of zich ertegen verzetten. In de praktijk zal men altijd in eerste orde de geregistreerde wil van de persoon zelf volgen.
Als die registratie echter ontbreekt, peilt men bij de nabestaanden naar de wens van de overledene. Op dat moment kan de familie zich in naam van de overledene uitspreken voor of tegen orgaandonatie. Als de overledene zichzelf registreerde of verzette tegen orgaandonatie wordt die wens ingewilligd. De familie wordt dan geïnformeerd, maar niet geconsulteerd. Met andere woorden: registratie kan de nabestaanden heel wat verwarring en een emotioneel zware beslissing besparen. Registreren als orgaandonor gebeurt eenvoudig en gratis in het gemeentehuis of stadhuis van de eigen woonplaats.